VEENDAM – Isotopenproducent SHINE uit Veendam heeft een belangrijke overwinning geboekt in Brussel. De Europese Commissie heeft geoordeeld dat het kabinet fout heeft gehandeld door al vóór een uitspraak miljardensteun toe te kennen aan concurrent PALLAS. Hoewel de steun uiteindelijk niet wordt teruggedraaid, krijgt SHINE deels gelijk: PALLAS mag geen gebruik maken van oneerlijke prijsvoordelen.
SHINE had in Brussel een klacht ingediend tegen de staatssteun van 2 miljard euro aan de geplande PALLAS-reactor in Petten. De Veendammer onderneming vreest dat haar innovatieve isotopenfabriek oneerlijk beconcurreerd wordt wanneer PALLAS met belastinggeld veel goedkoper kan produceren.
Volgens de Europese Commissie had het kabinet inderdaad moeten wachten met het toekennen van de subsidie, tot na de formele goedkeuring. Hoewel de Commissie de financiering toelaat vanwege het maatschappelijk belang krijgt SHINE alsnog erkenning. ‘Dit is een belangrijke stap’, zegt Eric Schutt, stafchef van SHINE bij RTV Noord. ‘Het voorkomt dat belastinggeld wordt gebruikt om innovatieve concurrentie uit de markt te prijzen.’
Strikte voorwaarden
PALLAS mag haar medische isotopen voortaan alleen tegen marktconforme prijzen aanbieden. Dat betekent: geen verkoop onder de kostprijs. Volgens de Europese Commissie moet een onafhankelijke toezichthouder controleren of de zogenoemde Full Cost Recovery-regel wordt nageleefd. Doet PALLAS dat niet, dan kunnen er zware sancties volgen vanuit Brussel.
Voor SHINE is dat goed nieuws. Het bedrijf ontwikkelt in Veendam een fabriek die medische isotopen als molybdeen-99 en lutetium-177 op innovatieve wijze produceert. De techniek is niet alleen veiliger en goedkoper dan die van traditionele reactoren, maar zorgt ook voor aanzienlijk minder radioactief afval.
Hoewel exploitant NRG (van de huidige reactor in Petten) de effectiviteit van SHINE’s technologie in twijfel trok, spreekt een recent rapport van TU Delft dat tegen. Vooral de productie van lutetium-177 zou volgens het rapport ‘zeer effectief’ zijn, zowel qua kwaliteit als capaciteit.
Luister online
