VEENDAM – Hardt Hyperloop kreeg het geld niet bij elkaar voor nieuwe investeringen. Het betekende het einde van het bedrijf – voorlopig. Wie dacht binnenkort in een half uur in een supersnelle buizentrein van Amsterdam naar Parijs te kunnen reizen zal nog geduld moeten hebben.
Maar het faillissement betekent niet dat het testen van de techniek in het European Hyperloop Center (EHC) in Veendam ook stopt, zegt directeur – en enig personeelslid – Kees Mark van het testcentrum. Hij houdt geloof in de hyperlooptechniek en in het science fiction-achtige vervoersysteem dat uiteindelijk een netwerk moet worden van snelle verbindingen tussen Europese steden.
Gevoelige klap
Dat initiatiefnemer Hardt Hyperloop van het European Hyperloop Center nu bankroet is, is zeker een gevoelige klap voor het testcentrum, erkent Mark bij RTV Noord. Want het techneutenbedrijf uit Delft van voormalige TU-studenten was de voornaamste gebruiker van het EHC.
Met het zwevende prototypevoertuig voor een ‘betaalbaar en energie-efficiënt vervoerssysteem’ heeft Hardt inmiddels honderden testmissies op de baan in Veendam gereden, inclusief het wisselen van rijstroken.
‘Een significant aandeel van alle activiteiten op het EHC is van Hardt Hyperloop’, legt Mark uit. EHC is ontworpen, gebouwd en betaald door Hardt Hyperloop, maar is een zelfstandige stichting. Het valt daarom buiten het faillissement.
Rotsvast geloof
Mark houdt een rotsvast geloof in de toekomst van het EHC, laat hij over de telefoon vanuit Brussel weten. Hij houdt er donderdag een presentatie over de techniek van de supersnelle buizentrein en de testfaciliteit in Veendam.
(Tekst gaat verder onder afbeelding)
Je zou denken: een gevoelig moment om plannen voor een toekomstig vervoerssysteem te promoten. Een van de belangrijkste aanjagers in Europa van het idee is immers een dag eerder op de fles gegaan.
Maar Mark laat zich niet ontmoedigen. ‘Het EHC is een open testcenter. We bekijken uiteraard wat de consequenties zijn van het faillissement. We hopen op een doorstart, maar we willen ook allerlei andere partijen faciliteren in Veendam.’
Andere bedrijven
Dat gebeurt nu ook al mondjesmaat, legt hij uit. EHC is bijvoorbeeld een samenwerking begonnen met een groep Nederlandse en Duitse bedrijven die werken aan hyperloop-techniek en ook de universiteit van Delft heeft de 420 meter lange baan gebruikt voor testen.
Mark: ‘Hardt Hyperloop focust zich op de technologische ontwikkeling van het hyperloop-voertuig. Maar rond hyperloop-mobiliteit worden ook allerlei andere testen gedaan met bijvoorbeeld geluid, communicatie en sociale impact.’
Ook in het hyperloop-vervoersidee houdt Mark volop geloof. ‘We zitten helemaal aan het begin van een nieuwe mobiliteit en daar zijn investeringen voor nodig. Het is Hardt niet gelukt om daar geld voor bij elkaar te krijgen.’
Goederen en personen
De hyperloop-trein dendert ondertussen door, zegt Mark. ‘De Duitse overheid heeft besloten 200 miljoen in hyperloop-mobility te steken’, noemt hij als voorbeeld. Uiteindelijk is het doel er een ’veilig en verantwoord’ publiek transportsysteem van te maken voor goederen én personen, aldus Mark.
Over waarom het spaak is gelopen bij Hardt Hyperloop wil het bedrijf zelf niks kwijt. Mede-oprichter en directielid Sascha Lamme van de onderneming verwijst door naar curator Sjoerd Warringa. Maar ook die kiest voor radiostilte. ‘Ik heb ervoor gekozen op dit moment geen vragen te beantwoorden’, laat hij weten.
Serieuze waarschuwing
Het laatste jaarverslag van Hardt Hyperloop geeft wel enig inzicht in wat er aan de hand is. Het verslag betreft het jaar 2024 en is eind oktober 2025 gepubliceerd. In het jaarverslag geeft het Delftse bedrijf een serieuze waarschuwing aan aandeelhouders, schuldeisers en andere belanghebbenden.
Wat Hardt Hyperloop in kas heeft is voldoende tot januari 2026. Zonder nieuw geld kan het niet aan de financiële verplichtingen voldoen, schrijft het management. Voortzetting van de activiteiten is afhankelijk van het verloop van gesprekken met investeerders over een nieuwe financieringsronde.
Hardt Hyperloop wijst ondertussen op de toenemende steun vanuit de EU voor hyperloopvervoer. Ook groeit de interesse in de markt, stelt het verslag. Zo is in Italië een aanbesteding gestart voor een hyperloopdemonstratieproject van 800 miljoen euro in de regio Veneto. Evenals EHC-directeur Mark verwijst het bedrijf naar het initiatief in Duitsland.
‘Dergelijke ontwikkelingen duiden op een positieve toekomst voor hyperloopinitiatieven in Europa’, aldus Hardt Hyperloop.
Haken en ogen
Deskundigen houden echter twijfels over de haalbaarheid van hyperloop-plannen. Ze wijzen op technische, economische en maatschappelijke obstakels. ‘De vraag is of mensen erin willen gaan zitten en tegen welke maatschappelijke kosten een netwerkwerk van Hyperloop-verbindingen gebouwd wordt’, zegt Felix Pot, wetenschapper aan de RUG, die zich bezighoudt met transport en mobiliteit.
Want ja, wie neemt plaats in een potdicht voertuig zonder ramen dat met duizend kilometer per uur voortraast door een bijna-vacuüm tunnel? ‘Luchtfietserij’, oordeelt Pot. ‘Het is een risicovolle techniek die in de literatuur over mobiliteit niet heel serieus wordt genomen als optie voor de toekomst.’
Hardt Hyperloop is ook niet de enige partij die het niet gered heeft. Daarvan is Hyperloop One wel de bekendste. Het investeerde 450 miljoen dollar en reed testritten met personen, maar kreeg de zaak financieel ook niet rond en stopte in 2023.
Hardt Hyperloop, dat zeker 30 miljoen in ontwikkeling stak, kreeg onder meer geld vanuit Brussel (15 miljoen). Haagse ministeries staken 4,5 miljoen in het project. De provincie Groningen trok 3 miljoen uit voor het European Hyperloop Center. Omdat de testfaciliteit buiten het faillissement valt is dat geld niet verloren.
Duur en technisch ingewikkeld
Volgens vervoersdeskundige Pot van de RUG is een hyperloop-systeem behalve technisch lastig ook een duur concept en daarmee economisch moeilijk haalbaar. Daar komen nog de ingrijpende gevolgen bij voor landschap en omwonenden. ‘Die effecten zijn gigantisch’, aldus Pot. ‘Een Europees hyperloop-netwerk inpassen in de omgeving gaat enorme problemen opleveren.’
Omdat het een duur vervoersconcept zal worden, zal het een vervoersmiddel voor een kleine groep worden, voorspelt Pot. ‘Vergelijk het met de Concorde. Wie het kon betalen was ermee in tweeëneenhalf uur over de oceaan, ten koste van enorme milieu-defecten.’
Sneller is niet altijd beter, aldus Pot. En voor korte trajecten als Groningen – Amsterdam is een hyperloop-systeem volgens hem al helemaal niet zinvol.
Dat wil niet zeggen, onderstreept de wetenschapper, dat onderzoek ernaar weggegooid geld is. ‘Voor mobiliteit zie ik het niet als een oplossing. De techniek kan wel allerlei andere onverwachte innovaties opleveren.’
Maar, besluit Pot, ‘het is wel heel erg sciencefiction allemaal. Ik denk dat het faillissement van Hardt Hyperloop een signaal is dat het vertrouwen in het systeem niet al te hoog is.’
Luister online
