STADSKANAAL – Kinderen zijn beter te beschermen tegen mishandeling als privacyregels minder belemmeringen vormen. Dat betoogt burgemeester Klaas Sloots in een opiniestuk in de Volkskrant.
De mishandelingszaak van twee jonge kinderen in zijn gemeente ziet hij niet als een op zichzelf staand incident, schrijft hij in de krant.
‘Steeds opnieuw zien we dezelfde patronen terugkomen: ernstige signalen, meerdere betrokken instanties, zorgen die bekend zijn, dossiers die groeien – en toch kinderen die uiteindelijk onvoldoende beschermd blijken.’
Debatten en verbeteragenda’s
Sloots wijst op de zaak van een pleegmeisje in Vlaardingen en de belofte die destijds gedaan werd dat zoiets nooit meer mag voorkomen. ‘Daarna volgen onderzoeken, inspectierapporten, debatten en verbeteragenda’s. En vervolgens gaan we vaak weer verder alsof het vooral uitzonderingen betreft.’
Wat volgens Sloots vooral misgaat, is het gebrek aan overzicht en regie. ‘Te vaak werkt het systeem nog vanuit afzonderlijke kokers. Een school ziet signalen. Een huisarts ziet letsel. Hulpverlening ziet onveiligheid. De politie ontvangt meldingen. Gemeenten hebben een regierol. Gecertificeerde instellingen voeren maatregelen uit.’
‘Maar niemand beschikt vanzelfsprekend over het volledige beeld, laat staan over voldoende doorzettingsmacht. Een kind leeft echter niet in losse systemen, organisaties of privacyprotocollen.’
Balans te ver doorgeslagen?
Juist die steeds strengere privacyregels zorgen ervoor dat geen enkele instantie echt zicht heeft op de veiligheid van kinderen. Het systeem is volgens Sloots te versnipperd.
‘Privacy is een groot goed in een democratische rechtsstaat. Dat moet zo blijven. Maar we moeten onszelf wel de eerlijke vraag durven stellen of de balans inmiddels niet te ver is doorgeslagen wanneer het gaat om ernstige kindveiligheidszaken.’
Oplossing: verplicht samenwerken
Sloots wil serieus onderzoeken of Nederland toe moet naar een ‘integraal kindveiligheidsdossier’. Daarin kunnen instanties bij zaken waar sprake is van ernstige onveiligheid, ‘onder strikte wettelijke waarborgen verplicht samenwerken, informatie delen en werken onder duidelijke publieke regie’.
In lijn met eerder rapport
Dat Sloots de strenge privacyregels als oorzaak aanduidt, komt niet uit de lucht vallen. De commissie-Van Ark concludeerde in januari 2025 al dat privacywetgeving ‘een belemmering is die overwonnen moet worden’. Het rapport geeft daar ook een voorbeeld van: ‘Een jeugdconsulent kan op school problemen van een leerling en het gezin met de docent bespreken, maar de consulent is vanwege de privacy terughoudend om dit ook met ouders te bespreken.’
Onderzoek moet onafhankelijk verlopen
De burgemeester zoekt de publiciteit terwijl de onderzoeken naar de gebeurtenissen in Stadskanaal nog lopen. Die wil hij niet in de weg zitten, schrijft hij.
‘Laat ik helder zijn: het strafrechtelijk onderzoek en het onderzoek van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd moeten onafhankelijk en zorgvuldig verlopen. De feiten moeten volledig boven tafel komen. Dat zijn wij aan de betrokken kinderen verschuldigd. Ook past terughoudendheid richting individuele professionals en organisaties zolang onderzoeken lopen.’
Sloots sluit af met een les voor de toekomst: ‘Nederland is goed geworden in geschokt reageren op tragedies. Nu moeten we beter worden in structureel leren.’
Luister online
