VEENDAM – ‘Wij zijn tegen verlenging van de huidige noodopvang en blijven dat.’ Zo stond het zwart-op-wit in het verkiezingsprogramma van VVD Veendam. Afgelopen maandag stemde de VVD tóch voor verlenging van de noodopvang aan de Lloydsweg, tot 2029. Pleegt de VVD daarmee kiezersbedrog? ‘Nee’, zegt Gretha Heikens. ‘Ons uitgangspunt is niet veranderd, alleen neem ik mijn verantwoordelijkheid.’
VVD Veendam ging de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 in met een duidelijke belofte. In het verkiezingsprogramma staat dat verdere verlenging van opvanglocaties ‘onwenselijk en onaanvaardbaar’ is, en dat de huidige noodopvang moet stoppen ‘zonder verlenging of omzetting naar een structurele voorziening’. Lijsttrekker Aaldert Bunskoek herhaalde dat standpunt tijdens het verkiezingsdebat: ‘Wij zijn er duidelijk in. Wij willen die verlenging als VVD niet.’
Van verkiezingsbelofte naar coalitieakkoord
Na de verkiezingen vormde de VVD een coalitie met CDA en Gemeentebelangen. In het coalitieakkoord kwam een andere formulering te staan: de gemeente is bereid tijdelijke opvangplekken die ‘goed functioneren’ aan te bieden, zolang tijdelijk ook echt tijdelijk blijft. Een eventuele permanente opvang komt er alleen als het Rijk dat oplegt, en dan pas na raadpleging van de inwoners.
Die formulering bood ruimte die het verkiezingsprogramma niet gaf. Afgelopen maandag maakte de raad daar gebruik van: de noodopvang aan de Lloydsweg, waar het COA maximaal honderd asielzoekers opvangt, werd unaniem verlengd tot 10 april 2029.
‘Mijn ja is geen blanco cheque’
Heikens stemde voor, maar niet zonder slag of stoot. In haar stemverklaring zei ze: ‘Mijn ja is geen blanco cheque. Mijn grens is bereikt, want vertrouwen begint bij doen wat je zegt. Afspraak is afspraak.’
Aan de telefoon licht ze die afweging verder toe. ‘Het was voor mij een hele moeilijke afweging. Daar loop ik niet voor weg. Dit was een van onze verkiezingsspeerpunten. Maar ik mag als raadslid niet alleen zeggen wat ik persoonlijk zou willen.’
Ze wijst op haar bestuurlijke verantwoordelijkheid binnen de coalitie. ‘We hebben een coalitieakkoord gemaakt. Daarin staat duidelijk dat tijdelijke opvang kan, zolang het netjes en veilig is, er geen problemen zijn en het onder strikte regels gebeurt. Dan zou het raar zijn om daar nu tegenin te gaan.’
Ook de praktijksituatie speelde mee, zegt ze. Voorafgaand aan de stemming ging Heikens zelf langs de opvang en sprak ze omwonenden aan. ‘Je hoort overwegend positieve reacties, en dat het hun niet tot last is. Wie zijn wij dan om nu te zeggen dat ze op straat moeten? Dat is ook niet humaan.’
Scherp onderscheid met permanente opvang
Heikens trekt een harde grens tussen deze tijdelijke verlenging en een permanent asielzoekerscentrum. ‘Wij zijn sowieso geen voorstander van een permanent AZC. Dat is een absolute no-go voor ons.’ Ze verwijst daarmee ook naar D66, dat tijdens dezelfde vergadering pleitte voor onderzoek naar een meer permanente vorm van opvang in Veendam. Dat steunt de VVD niet.
Op haar Facebookpagina schreef ze na de vergadering een uitgebreide toelichting. ‘Ik draai er niet omheen: deze stem viel mij vreselijk zwaar’, opende ze. Ze herhaalde daarin haar stemverklaring en benadrukte dat ze de coalitie niet steunt in een koers richting structurele opvang. ‘Daarom steun ik dan ook niet de D66-richting naar structurele, permanente opvang in Veendam.’
Ze richt haar frustratie vooral op Den Haag. ‘De instroom moet omlaag, Nederland moet grip krijgen op migratie en de verantwoordelijkheid voor opvang moet eerlijker over het land worden verdeeld. Groningen en Veendam kunnen niet telkens opnieuw extra verantwoordelijkheid blijven dragen.’
Fractiegenoot draaide ook om
Heikens staat niet alleen in die ommezwaai. Fractiegenoot Ina Meerloo stemde de vorige keer nog met volle overtuiging tegen verlenging van de opvang. Nu stemde ze voor. ‘Omdat wij in het coalitieakkoord als coalitie hebben opgenomen tijdelijke opvangplekken die nu goed functioneren aan te bieden voor asielzoekers’, verklaarde ze. ‘De VVD heeft samen met CDA en Gemeentebelangen dit akkoord ondertekend, en daar sta ik voor.’
Lijsttrekker Bunskoek, die tijdens het verkiezingsdebat nog het felst tegen verlenging pleitte, was maandagavond niet aanwezig bij de stemming.
‘Ik ben geen jaknikker’
Heikens erkent dat de uitleg niet voor iedereen bevredigend zal zijn. ‘Teleurstelling van de achterban kan ik me goed voorstellen. Daar mogen zij ons op aanspreken.’ Toch benadrukt ze dat niemand haar heeft gedwongen. ‘De coalitie heeft mij niet gedwongen. Ik heb geen blanco cheque gegeven.’
Ze vergelijkt haar positie binnen de coalitie met een gezin. ‘Als jij met de hele familie naar de Efteling wil en er is één iemand die net zo lang stampt tot hij zijn zin krijgt, dan is de rest wel allemaal boos op je.’ Met 348 stemmen op haar naam voelt ze zich verantwoording schuldig aan een grotere groep. ‘We hebben 27.000 inwoners waar we uiteindelijk voor zitten. Besturen is soms ook een besluit nemen dat je liever niet neemt.’
Ze blijft naar eigen zeggen kritisch binnen de coalitie. ‘Ik wil niet vier jaar lang een jaknikker zijn. Maar ik neem ook mijn verantwoordelijkheid en sta achter de standpunten van de VVD.’ Mocht de situatie bij de opvang veranderen, dan verandert ook haar stem, zegt ze. ‘Als er veel overlast was geweest, dan had je me echt een andere stem zien uitbrengen.’
Luister online
